20/8/10

Το αρχαιότερο κομμάτι Γης

Πετρώματα ηλικίας 4,5 δισεκατομμυρίων ετών ανακάλυψε ομάδα επιστημόνων στον αρκτικό Καναδά.Προέρχονται από μια εποχή που δεν είχε ακόμα σχηματιστεί ο φλοιός του πλανήτη μας.

Μια διεθνής επιστημονική ομάδα ανακάλυψε στον αρκτικό Καναδά πετρώματα που είναι πιθανώς τα αρχαιότερα που έχουν ποτέ βρεθεί στον πλανήτη μας και προέρχονται λίγο μετά από τη "γέννηση" της Γης, πριν περίπου 4,5 δισεκατομμύρια χρόνια.
Με το πέρασμα των δισεκατομμυρίων ετών μέχρι σήμερα, τα γήινα πετρώματα έχουν υποστεί αλλεπάλληλες επεξεργασίες, όπως προσμίξεις και λιώσιμο, όμως τα βράχια που ανακαλύφθηκαν στην αρκτική νήσο Μπάφιν, φαίνεται να περιέχουν τις χημικές "υπογραφές" των αρχέγονων πετρωμάτων, που χρονολογούνται λίγο μετά το βίαιο σχηματισμό του πλανήτη μας.
Οι γεωχημικές "υπογραφές" στις αρκτικές λάβες είναι τουλάχιστον 4,45 δισεκατομμύρια χρόνια παλαιές, ενώ η Γη έχει ηλικία 4,54 δισ. ετών. Οι λάβες που βρέθηκαν, προέρχονται από ηφαιστειακές εκρήξεις πριν από περίπου 60 εκατ. χρόνια, όμως περιέχουν μέσα τους τις χημικές "υπογραφές" από μια πολύ πιο αρχαία πηγή προέλευσης.
Η ανακάλυψη, υπό τον δρα Μάθιου Τζάκσον του τμήματος γεωεπιστημών του πανεπιστημίου της Βοστώνης και του Ινστιτούτου Κάρνεγκι, δημοσιεύτηκε στο περιοδικό "Nature", σύμφωνα με το BBC και το "Science". "Ίσως ανακαλύψαμε το αρχαιότερο κομμάτι της Γης", δήλωσε ο Τζάκσον.
Τα ευρήματα δείχνουν ότι κάτω από την περιοχή του Αρκτικού βρίσκονται μέχρι σήμερα μικρά τμήματα του μανδύα (δηλαδή του στρώματος που μεσολαβεί μεταξύ του επιφανειακού φλοιού και του πυρήνα στο κέντρο της Γης) που έχουν διατηρηθεί ουσιαστικά αμετάβλητα από τότε που σχηματίστηκε ο πλανήτης μας.
Η ηλικία αυτών των αρχέγονων πετρωμάτων υπολογίστηκε με την μελέτη των ισοτόπων του αερίου ηλίου που βρίσκεται εγκλωβισμένο στη λάβα. Η χρονολόγηση των 4,45 δισ. ετών σημαίνει ότι τα δείγματα του αρκτικού μανδύα αποτελούν απομεινάρια μιας εποχής που είχε μεν σχηματιστεί ο πυρήνας, αλλά όχι ακόμα ο φλοιός της Γης.
Η αναζήτηση ιχνών από τα αρχαιότερα γήινα πετρώματα αποτελεί το "ιερό δισκοπότηρο" της σύγχρονης γεωλογίας. Αν η ανακάλυψη επιβεβαιωθεί, τότε θα θέσει σε αμφισβήτηση τις κυρίαρχες θεωρίες για τη δημιουργία του πλανήτη μας, επειδή ο αρχαίος μανδύας που ανακαλύφθηκε, έχει διαφορετική χημική σύσταση σε σχέση με αυτή που προβλέπουν οι θεωρίες. Αυτό πιθανότατα σημαίνει ότι η πρώιμη Γη είχε μια πολύ πιο πολύπλοκη γεωλογική ιστορία από ό,τι πίστευαν μέχρι τώρα οι επιστήμονες.
Πάντως διάφοροι επιστήμονες, όπως ο γεωχημικός Άλμπερτ Χόφμαν του γερμανικού Ινστιτούτου Χημείας Μαξ Πλανκ και ο καθηγητής Τιμ Έλιοτ του βρετανικού πανεπιστημίου του Μπρίστολ, εμφανίστηκαν επιφυλακτικοί για το κατά πόσο έχουν όντως βρεθεί τόσο παλαιά πετρώματα.


Πηγή:

Έκπληξη από τα άστρα

Ότι ήξεραν μέχρι τώρα οι επιστήμονες για τις μαύρες τρύπες, μοιάζει να ανατρέπεται, καθώς η ανακάλυψη ενός άστρου που ήταν 40 φορές μεγαλύτερο από τον Ήλιο και μετατράπηκε σε αστέρα νετρονίων με ασύλληπτη βαρύτητα, αλλάζει τα δεδομένα!
Η ανακάλυψη ενός άστρου νετρονίων με ισχυρό μαγνητικό πεδίο, το οποίο γεννήθηκε από την κατάρρευση ενός πολύ μεγάλου άστρου που θα έπρεπε να δημιουργήσει μια μαύρη τρύπα, προκαλεί το ενδιαφέρον των αστρονόμων καθώς θέτει εν αμφιβόλω τις θεωρίες για την εξέλιξη των άστρων, σύμφωνα με εργασίες που δημοσιεύθηκαν σήμερα.
Ένα άστρο νετρονίων, η πυκνότητα του οποίου μπορεί να φτάσει τους εκατό εκατομμύρια τόνους ανά κυβικό εκατοστό, δημιουργείται κατά την κατάρρευση ορισμένων μεγάλων άστρων στο τέλος της ζωής τους, τα μεγαλύτερα από τα οποία δημιουργούν μαύρες τρύπες.
Το μάγναστρο, ένας ιδιαίτερος τύπος άστρου νετρονίων που έχει μαγνητικό πεδίο ένα εκατομμύριο δισεκατομμύρια φορές ισχυρότερο αυτού της Γης, παρατηρήθηκε μέσα στον αστερισμό Westerlund 1, σε απόσταση 16.000 ετών φωτός από τη Γη, χρησιμοποιώντας το Πολύ Μεγάλο Τηλεσκόπιο (VLT) που είναι εγκατεστημένο στη Χιλή, διευκρινίζει σε ανακοίνωσή του το Νότιο Ευρωπαϊκό Αστεροσκοπείο (ESO).
Όσο πιο μεγάλο είναι ένα άστρο, τόσο συντομότερη είναι η ζωή του. Τα άστρα του αστερισμού, όλα σχετικά νέα, είχαν κατά προσέγγιση την ίδια ηλικία, από 3,5 ως 5 εκατομμύρια έτη, σύμφωνα με τις εκτιμήσεις.
Αυτό που έγινε μάγναστρο είχε ζωή συντομότερη από τους συντρόφους του που βρίσκονται ακόμη "εν ζωή", συνεπώς "πρέπει να ήταν ακόμη πιο μεγάλο", εξηγεί ο Σάιμον Κλαρκ (Ανοικτό Πανεπιστήμιο, Βρετανία), υπεύθυνος της ομάδας και μεταξύ των συντακτών του άρθρου που δημοσιεύθηκε στην επιστημονική επιθεώρηση Astronomy and Astrophysics.
Αφού προσδιόρισαν, χάρη στις κινήσεις τους, τη μάζα των άστρων που εξελίσσονται σε ζεύγη μέσα στον αστερισμό, οι αστρονόμοι υπολόγισαν ότι το μάγναστρο προήλθε από ένα άστρο μεγάλο όσο 40 Ήλιοι.
Όμως, σύμφωνα με τις θεωρίες για την εξέλιξη των άστρων που ίσχυαν ως τώρα, τα άστρα των οποίων η αρχική μάζα είναι από 10πλάσια ως 25πλάσια του Ήλιου σχηματίζουν άστρα νετρονίων και αυτά των οποίων η μάζα είναι μεγαλύτερη από το 25πλάσιο αυτής του Ήλιου παράγουν μαύρες τρύπες.
"Τα άστρα αυτά πρέπει να απαλλαγούν τουλάχιστον από τα εννέα δέκατα της μάζας τους πριν εκραγούν σε σούπερνόβα, διαφορετικά σχηματίζουν μαύρη τρύπα", λέει ο Ιγνάσιο Νεγκερουέλα (Πανεπιστήμιο του Αλικάντε, Ισπανία), που συμμετείχε στις εργασίες αυτές.
Το άστρο που έγινε μάγναστρο φέρεται ότι είχε έναν αστρικό σύντροφο ο οποίος απορρόφησε ένα μέρος της ύλης του αδυνατίζοντάς το, πράγμα που εξηγεί το ότι δεν έγινε μαύρη τρύπα.
Όμως αν ένα άστρο με μάζα 40πλάσια αυτής του Ήλιου καταφέρνει να μην εξελιχθεί σε μαύρη τρύπα, οι αστρονόμοι αναρωτιούνται: ποια μάζα πρέπει πραγματικά να έχει ένα άστρο για να καταρρεύσει και να σχηματίσει μια μαύρη τρύπα;



27/7/10

Ζούμε μέσα σε μια μαύρη τρύπα;


Μια όχι απλώς προωθημένη αλλά άκρως επαναστατική θεωρία, η οποία όμως παράλληλα εξάπτει τη φαντασία, διατυπώθηκε από επιστήμονα στις ΗΠΑ. Σύμφωνα με τον Νίκοντεμ Ποπλάβσκι του Πανεπιστημίου της Ιντιάνα οι μαύρες τρύπες είναι πιθανόν να κρύβουν στο εσωτερικό τους ένα Σύμπαν.Ο επιστήμονας ανέπτυξε τη θεωρία του, μελετώντας την κίνηση των σωματιδίων της ύλης που εισέρχονται μέσα σε μια μαύρη τρύπα. «Μπορεί οι κολοσσιαίες μαύρες τρύπες όπως αυτή στο κέντρο του γαλαξία μας να είναι γέφυρες που οδηγούν σε άλλο Σύμπαν» αναφέρει στη μελέτη του ο επιστήμονας, αφήνοντας έτσι ανοικτό παράθυρο για την πιθανότητα και ο δικός μας κόσμος να βρίσκεται στο εσωτερικό μιας μαύρης τρύπας. Οπως αναφέρει ο Ποπλάβσκι, έμμεση απόδειξη της θεωρίας του είναι η πρόσφατη ανακάλυψη ότι τα σχεδόν αόρατα σωματίδια νετρίνο έχουν την ικανότητα να «μεταλλάσσονται» και έτσι ένα νετρίνο συγκεκριμένου τύπου να μπορεί να μεταβληθεί μόνο του σε κάποιον άλλον τύπο. Σύμφωνα με τον Ποπλάβσκι αυτή η ικανότητα μπορεί να εξηγηθεί από διακυμάνσεις στον χωροχρόνο τις οποίες μπορεί να προκαλέσει μόνο η δραστηριότητα μιας γρήγορα περιστρεφόμενης μαύρης τρύπας. Με τη σειρά τους αυτές οι διακυμάνσεις αποτελούν την επιβεβαίωση της ύπαρξής μας στο εσωτερικό μιας μαύρης τρύπας.Από την άλλη πλευρά, άμεση απόδειξη της θεωρίας και της ύπαρξης συμπάντων μέσα σε μαύρες τρύπες δεν μπορεί να δοθεί। Θα ήταν μάταιο κάποιος να προσπαθήσει να δει αν στο εσωτερικό μιας μαύρης τρύπας υπάρχει σε εξέλιξη η δημιουργία ενός Σύμπαντος. Αυτό, γιατί όσο πλησιάζει σε μια μαύρη τρύπα η απίστευτη βαρυτική έλξη που αναπτύσσεται γύρω της κάνει τον χρόνο να κυλάει ολοένα πιο αργά, με αποτέλεσμα ο παρατηρητής να περιμένει κυριολεκτικά αιώνια να υπάρξει κοσμική δράση και θα παραμένει θεατής τού τίποτε για πάντα.

Πηγή:

Το μεγαλύτερο άστρο του Σύμπαντος


Το μεγαλύτερο άστρο του Σύμπαντος εντόπισε ομάδα αστρονόμων χρησιμοποιώντας το Πολύ Μεγάλο Τηλεσκόπιο του Νότιου Ευρωπαϊκού Παρατηρητηρίου (ΕSΟ) που βρίσκεται στο όρος Παρανάι της Χιλής। Το μεγαλύτερο άστρο που είχε εντοπιστεί ως σήμερα ήταν 100 φορές μεγαλύτερο από τον Ηλιο και οι επιστήμονες εκτιμούσαν ότι το μέγιστο μέγεθος που μπορεί να φτάσει ένα άστρο είναι 150 φορές μεγαλύτερο από αυτό του μητρικού μας άστρου.Η ομάδα, με επικεφαλής τον Πολ Κράουθερ του Πανεπιστημίου του Σέφιλντ στην Αγγλία,
ανακάλυψε ένα άστρο με μάζα περίπου 265 φορές μεγαλύτερη από αυτή του Ηλίου! Η λαμπρότητα του άστρου είναι δέκα εκατομμύρια φορές μεγαλύτερη από αυτή του Ηλίου. Οι ερευνητές μελετούσαν το νεφέλωμα RΜC 137a που βρίσκεται σε απόσταση 165.000 ετών φωτός από εμάς στο Μεγάλο Μαγγελανικό Νέφος, ένας από τους πιο κοντινούς στον δικό μας γαλαξίες. Το νεφέλωμα αποτελεί ένα εργοστάσιο παραγωγής νέων άστρων και οι ερευνητές επικέντρωσαν την προσοχή τους στο πιο λαμπρό εξ αυτών, το οποίο ονόμασαν RΜC 137a1.

Εκπληκτοι διαπίστωσαν το γιγαντιαίο μέγεθός του και μάλιστα αναφέρουν πως όταν το άστρο βρισκόταν σε βρεφική ηλικία, το μέγεθός του ήταν ακόμη μεγαλύτερο, υπολογίζοντας ότι πρέπει να είχε μάζα 320 φορές μεγαλύτερη από αυτή του Ηλίου. Οι ειδικοί εκτιμούν ότι η νέα γενιά τηλεσκοπίων και ειδικά τα επόμενα διαστημικά τηλεσκόπια που θα τεθούν σε τροχιά γύρω από τη Γη θα εντοπίσουν και άλλα άστρα παρόμοιου ή και ακόμη μεγαλύτερου μεγέθους.


Πηγή:

1/7/10

Οι πρώτες μορφές σύνθετης ζωής πριν από 2,1 δισ. χρόνια

Η αρχή της σύνθετης μορφής ζωής, που σημαίνει εμφάνιση πολυκύτταρων οργανισμών, εκτιμάται τώρα ότι τοποθετείται χρονικά πολύ νωρίτερα απ' ό,τι μέχρι πρόσφατα είχε πιστοποιηθεί, για την ακρίβεια 1,5 δισεκατομμύριο χρόνια πίσω.


Σύμφωνα με νέα μελέτη, τα αποτελέσματα της οποίας φιλοξενούνται στο εξώφυλλο του βρετανικού περιοδικού «Nature», σύνθετες μορφές ζωής, οργανισμοί δηλαδή με πολλά κύτταρα εμφανίστηκαν πριν από 2,1 δισεκατομμύρια χρόνια। Οι πρώτες μορφές ζωής εμφανίστηκαν στη Γη πριν από 3,5 δισεκατομμύρια χρόνια και ήταν μονοκύτταροι οργανισμοί, όπως τα βακτηρίδια. Οπως δήλωσε στο Γαλλικό Πρακτορείο ο Αμπντεραζάκ ελ Αλμπανί, βασικός συντάκτης της μελέτης, η αρχή της πολυκύτταρης, σύνθετης μορφής ζωής δεν ήταν «πριν από 600 εκατομμύρια χρόνια, αλλά πριν από 2,1 δισεκατομμύρια χρόνια». Με τη διεθνή ομάδα του, ο Αλμπανί ανακάλυψε στην Γκαμπόν περισσότερα από 250 απολιθώματα, που μπορούν να ανατρέψουν την ιστορία των όντων. Απολιθώματα μαρτυρούσαν ήδη τη δημιουργία σύνθετων μορφών ζωής πριν από 600 εκατομμύρια χρόνια, μέχρι την πρόσφατη ανακάλυψη του απολιθώματος Grypania spiralis, που χρονολογείται περίπου πριν από 1,6 δισεκατομμύριο χρόνια και που έως τώρα σηματοδοτούσε με αμφιβολίες τη δημιουργία μιας πιο σύνθετης μορφής ζωής. Οι πρώτοι μονοκύτταροι οργανισμοί και τα σύγχρονα βακτηρίδια αποτελούνται από ένα κύτταρο χωρίς οργανωμένο πυρήνα. Αυτοί είναι οι προκαρυωτικοί οργανισμοί. Οι σύνθετες μορφές ζωής, από τα έντομα ώς τα θηλαστικά, έχουν κύτταρα που ονομάζονται ευκαρυωτικά και έχουν σχηματισμένο πυρήνα.